واحـید مسـتـقیل آذربایجــان جبــهه سی

آنایاسا تاسلاغی

اوچونجو بولـوم

آذربایجان ائل اوجــاغــی(پارلئمئنتوسو)


ســـئچگـی (انتخابات)	§ ۴۲ ـ نجی ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی نین میللت وکیللری عموم شکیلده دوغرودان ـ دوغرویا (مستقیم)آزاد، برابر و گیزلین اولاراق آذربایجان میللتی طرفیندن سئچیلیرلر. اونلار بوتون آذربایجان میللتینی تمثیل ائدیرلر. اونلارا خالق طرفیندن وظیفه وئریلمیشدیرکی، ا.ز ویجدانلاری قارشی سیندا عمل ائتسین لر. تکلیف و بویوروقلاری باغلی دئییلدیرلر .		۱)
۱۶ یاشینی قورتاران هر بیر آذربایجانلی نین سئچیب ـ سیچیلمه حاقی واردیر. بو یاشا یئتیشن لر یاسالارا گوره بالیغ ساییلیرلا ر .		۲)
بو یاسانین تفروعاتینی اولکه نین عمومی قانونو تعیین ائده ر.		۳)
تـــوپـــلانــنما و وظیـــفه مدتـــی	§ ۴۳ ـ نجو ماده:
آذربایجان ائل اوجاغینا(پالئمئنتو)سئچیلنلر دورد ایل اوچون سئچیلیرـ لر.اونون مدتی یئنی سئچیله ن میللت وکیللری نین ییغینجاغینا قده ر دوام ائده ر. یئنی سئچگی ان تـئز 45 ـ نجی آیدا و ان گـئج 47 ـ نجی آییندا کئچیریلیر. ائل اوجاغی نین فعالییتینه سون قویولدوغو تقدیرده ، هامان سون قویولان تاریخدن باشلایاراق ـ60 گون ایچینده سئچگیلر آپاریلمالیدیر		۱ )
سئچگی کئچیریلمه سیندن ان گئج 30ـ گون سونرا ائل اوجاغی نین ایلک توپلانتسی اولور .		۲)
آذربایجان ائل اوجاغی اوزو اوز توپلانتی و آچیلیشینی تعیین ائده ر. میللت وکیللری نین اوچده بیری، باش ناظیر، یاخود جیمهور رئیسی بونو ایسته رسه ائل اوجاغی نین صدری اونو ارکن ده چاغیرا بیله ر. او بونون اوچون مسئولییت داشی ییر .		۳)
ائل اوجاغی نین صدری، مسئولییت لر	§ ۴۴ ـ نجو ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی( پارلئمئنتوسو) اوز صدرینی، صدر معاوینلرینی ،کاتیب لرینی سئچه ر. اوزو اوچون بیر ایش دوزه نی حاضیرلار		۱ )
ائل اوجاغی نین صدری بینانین ایداره جیلی یینی و قورویوجولوق (پولیس) حاکمییتی نی( اوتوریته سینی) اوزه رینه گوتورور. اونون ایجازه سی اولمادان ائل اوجاغینا قورویوجو(پولیس) گیره بیلمه ز ، آختاریش آپارا نماز، سندلره ال قویانماز.		۲)
سـئچگی لرین یوخلانیلماسی	§ ۴۵ ـ نجی ماده:
سئچگی لرین یوخلانیلماسی ائل اوجاغینا( پارلئمئنتویا) عاییددیر. او بیر میللت وکیلی نین ائل اوجاغیندا عضوولویونو ایتیرمه سی حاقدادا قرار وئره ر .		۱)
ائل اوجاغی نین قرارلارینا قارشی آنایاسا محکمه سینه شیکایت ائده بیله ر.		۲)
یاسانین آیرینتیلارینی ( تفروعاتینی) آذربایحان عمومی یاساسی عیارلار.		۳)
تـــوپـــلانـتی لار و سه س وئرمه لر	§ ۴۶ ـ نجی ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی نین قاپیسی (چالیشمالاری) هرکسه آچیقدیر. آنجاق اونون عضوولری نین اوندا بیری نین و یا آذربایجان حوکومتی نین ایسته یی ایله، اوچده ایکی چوخونلوقلا(اکثریتله) توپلانتی نین گیزلی آپاریلملسینا قرار وئره بیله ر. بو ایستک گیزلی اوتوروملاردا اله آلیناجاق قرارلا باغلیدیر .		۱)
بو آنایاسا باشقا بیر حوکوم اولمادیغی مدتحه، آذربایجان ائل اوجاغیندا آلینان قرارلار چوخونلوغون(اکثرییت ین)سه سی ایله آلینیر. ائل اوجاغی نین ایچ ایداره جیلیک اساسنامه سینه دایاناراق آپاریلاجاق سئچگیلر حاقدا ایستیثنالار اون گوره بیله ر .		۲)
ائل اوجاغی نین و کومسییونلارینین آچیق اوتوروملاری حاقدا اولدوغو کیمی دوزگون بیلگی( معلومات) وئره نلر،هئچ بیر سوروملولوق( مسئولییت) داشیمیرلار		۳)
آذربایجان حوکومتی و خانلیقلار(ایالتلر) شوراسی نین عضوولری نین ایشتیراکیغتـــوپـــلانــنما و وظیـــفه مدتـــی	§ ۴۷ ـ نجی ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی و کومسییونلاری اوز توپلانتیلاریندا آذربایجان حوکومتی نین عضوولری نین ایشتیراکینی ایسته یه بیلیرلر .		۱)
خانلیقلار(ایالتلر)شوراسی نین عضوولری، آذربایجان حوکومت منسوبلاری و اونلارین تمثیلجیلری( موکلفدیریجیلری)بوتون ائل اوجاغی نین و اونون کومسییونلاری نین توپلانتیلاریندا آزادجاسینا ایشتیراک ائده بیلیرلر. اونلاری هر زامان دینله مک گره کیر .		۲)
آراشدیرما کومسییونو	§ ۴۸ ـ نجی ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی (پارلئمئنتوسو) اوزونون یاخود عضوولری نین دورده بیری نین ایسته یی ایله آچیق اوتوروما گره کلی سندلری ییغماق اوچون بیر " آراشدیرما کومسییونو" یاراتماق مجبورییتینده دیر. آراشدیرما کومسییونونون توپلانتیلاری عموما باغلی دیر .		۱)
سندلرین توپلانیب ـ یارالانماسی جزا محکمه سی نین حوکوم و بویوروقلارینا اویقون شکیلده آپاریلیر. مکتوب، پوست، تئلئفون، تئلسیز و خبرلشمه لرین گیزلی لیی ال وورولمازدیر .		۲)
محکمه لر و ایداری مقاملار، عدلی( حقوقی) و ایداری یاردیم ائتمه یه موظف دیرلر .		۳)
آراشدیرما ـ سوروشدورما کومسییونلاری نین قرارلاری محکمه لرده گوروشولمه زدیر. آراشدیرمایا سبب اولان موضوعلارین ده یه رلندیریلمه سینده و موحاکیمه سینده محکمه لر آزاددیر .		۴)
آئشیک(خاریجی) ایشلر و میللی مودافعه کومسییونلاری	§ ۴٩ ـ نجو ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی خاریجی ایشلر و میللی مودافعه اوچون بیره ر کومسییون قورار .		۱)
میللی مودافعه کومسییونو عین زاماندا آراشدیرما کومسییونون حاقلارینا مالیکدیر.عضوولری نین دورده بیری ایسته دییی، مصلحت گوردویو موضوع حاقدا آراشدیرماغا موظف دیر .		۲)
۴۸ ـ نجی مادده نین بیرینجی حالقاسی( بندی) مودافعه ساحه سینده کئچه رلی دئییلدیر		۳)
تـــوپـــلانــنما و وظیـــفه مدتـــی	§ ۵۰ ـ نجی ماده:
اوردودا آنا حاقلارین قورونماسی ، آذربایجان ائل اوجاغی نین کونترول ائدیجی وظیفه سینده اونا یاردیمجی اولماق اوچون بیر اوردو مکلفچیسی تعیین ائدیلیر. آیرینتیلارینی آذربایجانین عمومی یاساسی تعیین ائده ر .		۱)
شیکایت کومسییونو	§ ۵۱ ـ نجی ماده:
آذربایجان ائل اوجاغی 19ـ نجو مادده یه گوره ائل اوجاغینا وئریله ن تقاضا و شیکایتلره یئتیشمه بیلمه سی اوچون بیر شیکایت کومسییو نو یارادیلیر. کومسییون شیکایتلره یئتیشمه ـ یوخلاما صلاحییتی نی آذربایجانین بیر عمومی یاساسی عیارلار .		۱) ۲)
میللت وکــــیللری نین توخـونـولــــمازلـــیــغـی	§ ۵۲ ـ نجی ماده:
بیر میللت وکیلی علئیهینه ، هئچ بیر زامان، ائل اوجاغیندا یاخود اونون کومسییونلاری نین بیرینده وئردییی سه سه، آچیقلادیغی دوشونجه و گوروشونه گوره عدلی( حقوقی) و مسلکی تعقیب ائدیله بیلمه ز. ائل اوجاغی خاریجینده مسئولییته چکمک اولماز(جلب ائدیله بیلمه ز).بو تهمت و تحثیر ائتمک اوچونده کئچه رلیدیر .		۱)
بیر میللت وکیلی گوناه ایشله دییی آندا یاخود اوندان سونرا تعقیب ائدیلیرکن گوردویو ارته سی گون توتوقلانمازسا، جزالانماسی گره کن گوردویو ایش اوچون آنجاق ائل اوجاغی نین ایجازه سی ایله سوروشدورمایا ( حساب وئرمه یه) چاغریلیب، توتوقلانا بیله ر. .		۲)
بوندان سووای ، میللت وکیللریندن هر هانسی بیریسی نین شخصی آزادلیقلارینی محدودلاشدیرماق، یاخود اونون حاقیندا داوا آچیلماسینا ایجازه وئرمک، آنجاق ۲۱ ـ نجی ماده اساسیندا مومکوندور .		۳)
بیر میللت وکیلی حاقیندا ۲۱ ـ نجی ماده یه گوره هر چئشید جزا داواسی، علئیهینده اویقولاناجاق هر توتوقلاما ، تعثیب، و باشقا هر جور شخصی آزادلیق لارینی محدودلاشدیرما، ائل اوجاغی نین ایسته یی ایله کئچیجی اولاراق قالدیریلابیله ر .		(۴
شاهیدلیکـــده ن بـویـون قاچــــــیرما حاقی	§ ۵۳ ـ نجو ماده:
میللت وکیللری میللت وکیلی اولدوقلاریندان و یاخود بو صیفتی داشیدیق لاریندان اوترو گووه نیب واقعیت لر حاقدا اونلارا معلومات وئره ن شخصیلره قارشی شاهید کئچمکدن بویون قاچیرما حاقلاری واردیر. بو حاقدا اولان یازیلارا و سندلره ال قویماقدایاساقدیر .		۱)
میللت وکیللری نین حاقــــــلاری، معاشــــلار	§ ۵۴ ـ نجی ماده:
آذربایجان ائل اوجاغینا سئچیلمک اوچون اوزونو نیشانلی( کاندید) ائده ن هرکس ، سئچیمه حاضیرلیق آپارماسی اوچون گره کلی (لازیمی) مرخصلی یی ایسته یه بیله ر.		۱)
هئچ بیر کیمسه نین میللت وکیلی اولماسینا، بو وظیفه نی اوزه رینه گوتورمه سینه و ایجرا ائتمه سینه مانع چیلیک یاراتماق اولماز. بونا گوره ایشدن آتیلماسی و یا اوزاقلاشدیریلماسی قدعن دیر .		۲)
هربیر میللت وکیلی نین مادی( ایقتیصادی) باغلی سیزلیغینی تامین ائده بیله جک ، ایشینه موناسیب بیر معاش آلماغا حاق قازانمیشدیر. دولتین بوتون داشیماجیلیق( نقلییه) وساییطیندن پولسوز یارارلانما حاقی واردیر.موضونون آیرینتیلارینی بیر آذربایجان عمومی یاساسی( قانونو) گوستریر .		۳)